Proje Adı:Hakkari Yüksekova Sulakalanı Hakkında Farkındalığı Artırma ve Silaj ile Meraların İyileştirilmesi Projesi
Proje No: TUR/05/04
Kurum: Yedi Başak Derneği
Ortaklar: Association of Seven Head (TÜRKIYE), Hakkari Association (TÜRKIYE), Nature Society (TÜRKIYE)
Koordinatör İletişim: +(90) 342 325 1030
Web Sitesi: https://yedibasak.org.tr
Uygulama Alanı: Hakkari
Uygulama Tarihi: 2005-2007
Yüksekova - Hakkari'de bulunan 3195 hektarlık Yüksekova Sazlığı, uluslararası 'B' sınıfı statüsünde olup, göçmen kuşların çoğunun üreme alanıdır. Bu alan bataklıklar, sazlıklar ve sulak meralarla, orkidelerle kaplıdır. Bu sulak alan bataklık delicesi (Circus aeruginosus), Montague delicesi (Circus pygargus), toy kuşu (Otis tarda) ve turna (Grus grus) için önemli bir üreme alanıdır (Yarar ve Magnin, 1997). Yüksekova'nın en önemli geçim kaynağı hayvancılıktır. 1990-1995 yılları arasında göç, köylerin boşaltılması ve sulak alan nehir havzasında yoğunlaşan nüfus nedeniyle sulak alanın ekolojik değişimi hızlanmıştır. Bu nehir havzasında yoğunlaşan nüfus, geleneksel tarım ve hayvancılık dışında herhangi bir faaliyet bulamadı ve bu faaliyetlerin gerçekleştirilmesi için tüm kaynaklar kullanıldı. Sulak alanlarda yapılan drenaj çalışmaları, sulak alanın yakınında bulunan mezbaha atıklarının bu sahaya boşaltılması, hayvanların aşırı ve zamansız meraya bırakılması ve sahanın tarıma açılması sonucunda tarlaların 2/3'ü kurumuş ve özelliği tahrip olmuştur. Sahanın en önemli sorunu yerel paydaşların sahanın biyolojik değeri konusunda bilinçsizliğidir. Bu nedenle Proje süresince köylerde, okullarda, yerel medyada, karar vericilerde ve diğer kamu kuruluşlarında eğitim ve bilinçlendirme faaliyetleri gerçekleştirilecektir. Bu faaliyetler sulak alanlar, biyolojik çeşitlilik, mera ıslahı ve hayvan besleme konularına yönelik olacaktır. Alandaki en önemli tehditlerden biri meraların tarım alanlarına dönüştürülmesi ve yonca ve korunga ekiminin yapılmasıdır. Böylece yüksek verimli bir gıda olan mısır silajının deneysel ekimini içeren fizibilite çalışmaları yaygınlaştırılacaktır. Daha sonra tarım alanlarını genişletmeye yönelik yakma ve drenaj gibi faaliyetler azaltılabilir. Fizibilite çalışmalarının desteklenmesi durumunda, Projenin sonraki aşamalarında silaj üretimi sahada uygulanacaktır.