Proje Adı:Sürdürülebilir Orman Yönetimi için Karbon Sertifikalandırma Kavramsal Mimarisinin STK’larla Geliştirilmesi
Proje No: TUR/SGP/OP6/Y3/STAR/BD/19/15
Kurum: Tohum Eğitim Kültür ve Doğa Derneği
Ortaklar: ÇŞB, OGM, TMMOB Orman Mühendisleri Odası, GÜNDER, Ormancı İktisatçılar Derneği, ENAT A.Ş
Koordinatör İletişim: +90 312 945 05 20
Web Sitesi: https://www.tohumdernegi.org
Uygulama Alanı: Ulusal
Uygulama Tarihi: 2019-2020
Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (BMİDÇS) kapsamında iklim değişikliği ile mücadele için çeşitli mekanizmalar geliştirilmiştir. Bu mekanizmalar arasında enerji, ulaştırma, endüstriyel süreçler ve üretim ve atık sektörleri ile ekosistemlere yönelik tedbirler yer almaktadır. Bu mekanizmalara ek olarak sektörler arası mekanizmalar, süreçler ve tedbirler de bulunmaktadır. Mali mekanizmalar iklim değişikliği ile mücadeleyi etkinleştirmek amacıyla geliştirilmiştir. Mali mekanizmalar arasında GEF ve GCF gibi uluslararası fonlar ile emisyon ticaret sistemleri/karbon piyasaları yer almaktadır. Enerji, ulaşım ve ormancılık gibi sektörlerde uygulanan projeler sonucunda elde edilen emisyon azaltımları, çeşitli standartlar çerçevesinde sertifikalandırılmakta ve bu sertifikalar zorunlu ve gönüllü karbon piyasalarında ticari işleme konu edilmektedir. Türkiye’de halihazırda karbon piyasasının kurulması için gerekli altyapı çalışmaları Karbon Piyasasına Hazırlık İçin Ortaklık Programı (PMR) kapsamında sürdülmektedir. Bu nedenle, örneğin, enerji sektöründe uluslararası karbon standartlarına göre hazırlanan projelerden elde edilen karbon sertifikaları ancak gönüllü piyasalarda işlem görebilmektedir. Ormancılık sektörüne ilişkin bir ulusal/yerel sertifikalandırma sistemi, standardı, karbonun hukuki yeri ve projesi ise henüz çalışılması gereken alanlar arasında yer almaktadır (Başsüllü, 2014). Bu proje sürdürülebilir orman yönetiminin desteklenmesi amacıyla ulusal/yerel ölçekte ormancılık sektörü için karbon sertifikalandırma sisteminin yerel sivil toplum kuruluşları aracılğıyla kurulmasını amaçlamakta ve Bursa ilinde pilot uygulamaları kapsamaktadır. Proje, GEF6’nın “iklim değişikliği” ve “sürdürülebilir orman yönetimi” odak alanları, GEF7’nin “iklim değişikliği” odak alanı ile “sürdürülebilir orman yönetimi” ekti programı ve SGP’nin “2. Ekosistemlerin ve ekosistem hizmetlerinin katılımcı korunmasını, sürdürülebilirlik ilkesi çerçevesinde kullanımını, sürdürülebilirlik ilkesinin ilgili yönetmeliklere dâhil edilmesini, . . . ”, “9. . . . . . ; ekosistem hizmetlerinin, karbon tutan ekosistemlerin korunması, restorasyonu ve iyileştirilmesi yoluyla arttırılması” “10. Arazi kullanımı ve değişimiyle ilgili planlama, karar ve izleme/önleme süreçlerine yöre halkının, kişilerin ve yerel sivil toplum örgütlerinin etkin katılımının sağlanması”, “11. Sürdürülebilir …. , ormancılık, …. vb. aracılığıyla, karasal …. ekosistem hizmetlerinin devamlılığının sağlaması”, “24. Kamu, sivil, akademik kurumlar ve uzmanların, yerel üreticiler ve toplumsal liderlerin dâhil olduğu tematik (GEF odak alanları, yönetmelikler ve güncel/yenilikçi katılım, izleme ve değerlendirme araçları vb. ) karar, iletişim, müzakere ve işbirliği ağlarının/zeminlerinin oluşturulması”, “26. …. , iklim değişikliği, …. bazında mevcut uluslararası veya ulusal platformların amaçları, işleyişi hakkında bilgilenme, diyalog ve katılımın sağlanması”, “27. …. , iklim değişikliği …. . alanlarında uygulama dönüşümüne doğrudan katkı sağlayabilecek bilgi yönetiminin (mevcut durum değerlendirme raporu, …. , izleme değerlendirme raporu, …. vb. ) hayata geçirilmesi öncelikli alanlarıyla örtüşmektedir. Proje ile; İdari yapı modeli ile kurumsal ağın geliştirilmesi ve sertifikalandırma kriter ve göstergelerinin geliştirilerek karbon sertifikalandırma standardının ve sisteminin kurulması. Ağaçlandırma, arazi ölçüm tekniklerinin belirlenmesi, karbonun doğrulanması, iyi uygulamaların tanıtımı ve izleme sisteminin kurularak pilot uygulamaların yürütülmesi, Yasal mevzuatın güçlendirilerek iklim değişikliği ile mücadeleye yönelik ilgili mevzuatta ve kurum ve kuruluşlarda altyapının oluşturulması ve kapasite geliştirme faaliyetlerinin düzenlenmesi planlanmaktadır.